De CITES conventie

Banner CITES

Sinds 1975 is geen enkele dier- of plantensoort uitgestorven als gevolg van internationale handel. Dit is grotendeels te danken aan de conventie CITES. CITES staat voor Convention on International Trade in Endangered Species. Dit verdrag regelt de internationale handel in bedreigde dier- en plantensoorten. Niet alleen van de levende dieren en planten, ook producten die hier van zijn afgeleid (zoals leder en hout), voedselproducten, medicamenten en toeristensouveniers. In deze internationale handel gaan jaarlijks biljoenen euro's om, en het gaat om miljoenen planten en dieren. De druk op sommige planten- en diersoorten is hoog, wat naast de achteruitgang of het verlies van leefgebieden tot resultaat heeft dat ze met uitsterven worden bedreigd. Daarnaast zijn veel verhandelde soorten nog niet bedreigd en het verdrag zorgt ervoor dat dit zo blijft.

Het CITES-verdrag is van kracht sinds 1975 en is inmiddels ondertekend door 166 staten. Nederland heeft het verdrag in 1984 geratificeerd.

Ook schelpenverzamelaars die schelpen willen importeren of exporteren moeten zich houden aan de CITES-regels, zelfs als het om niet-commerciële import of export gaat.

Schelpenwinkel © J.A. Buijse

Dus wanneer u tijdens de vakantie schelpen verzamelt, in een souvenirwinkel koopt of per post naar een bevriende malacoloog in het buitenland stuurt, heeft u te maken met de CITES-regels. De CITES-conventie kent drie bijlagen (appendices) waarin, afhankelijk van de mate van bescherming, bedreigde dieren en planten zijn opgenomen.
i. Bijlage I omvat alle met uitsterven bedreigde soorten. De handel in specimens van deze soorten zijn verboden of aan bijzonder strenge voorschriften onderworpen.
ii. Bijlage II omvat soorten die, wanneer de handel erin niet aan banden wordt gelegd, hun voortbestaan in gevaar komt.
iii. Bijlage III omvat alle soorten die een staat binnen zijn landsgrenzen onderwerpt aan regelgeving om hun exploitatie te verhinderen of te beperken en waarvoor samenwerking met andere landen noodzakelijk is om de handel te controleren.

Het CITES verdrag regelt zo afspraken om meer dan 5.000 diersoorten en 28.000 plantensoorten in min of meerder mate te beschermen. De aangesloten landen zijn overeengekomen in hun eigen wetgeving dit verdrag op te nemen. In Nederland is de Flora- en faunawet van kracht om het CITES verdrag en de daarop gebaseerde EG-verordeningen hun gelding te laten krijgen.

Op grond van het CITES-verdrag zijn ook een aantal soorten mollusken beschermd. Deze weekdiersoorten mag u niet in- of uitvoeren naar een land dat het CITES verdrag heeft ondertekend, behalve als u daarvoor van tevoren een vergunning heeft gekregen. Voor Nederland kunt u een vergunning aanvragen bij het CITES Bureau van het Ministerie van LNV, Postbus 1191, 3300 BD Dordrecht, tel 078 - 6395200 / 078 - 2233322. Het is niet mogelijk achteraf of bijvoorbeeld op vliegveld Schiphol een vergunning aan te vragen. Bedenk wel dat voor het verkrijgen van een vergunning om deze soorten in te voeren, eerst ook een vergunning moet worden overlegd om de soort uit het desbetreffende land uit te voeren. Men kan die aanvragen bij de ambassade van dat land, maar succes is niet altijd gegarandeerd. Bovendien vraagt het CITES-bureau een financiële vergoeding.

De volgende mollusken zijn in het CITES verdrag opgenomen (stand van 2004):

N.B.: Linkerkolom: met uitsterven bedreigd; rechts: het uitsterven moet worden voorkomen.

PHYLUM MOLLUSCA
CLASS BIVALVIA - CLAMS, MUSSELS (TWEEKLEPPIGEN)
VENERIDA
Tridacnidae - Giant clams (Doopvontschelpen)
  Tridacnidae spp. (alle soorten Tridacna spec. en Hippopus spec.)

Tridacna gigas © Dave Brough

Tridacna squamosa © J.A. Buijse

UNIONIDA
Unionidae - Freshwater mussels, pearly mussels (Zoetwatermossels, parelmossels)
Conradilla caelata Cyprogenia aberti
Dromus dromas  
Epioblasma curtisi Epioblasma torulosa rangiana
Epioblasma florentina  
Epioblasma sampsoni  
Epioblasma sulcata perobliqua  
Epioblasma torulosa gubernaculum  
Epioblasma torulosa torulosa  
Epioblasma turgidula  
Epioblasma walkeri  
Fusconaia cuneolus  
Fusconaia edgariana  
Lampsilis higginsii  
Lampsilis orbiculata orbiculata  
Lampsilis satur  
Lampsilis virescens  
Plethobasus cicatricosus  
Plethobasus cooperianus  
Pleurobema plenum Pleurobema clava
Potamilus capax  
Quadrula intermedia  
Quadrula sparsa  
Toxolasma cylindrella  
Unio nickliniana  
Unio tampicoensis tecomatensis  
Villosa trabalis  

CLASS GASTROPODA (SNAILS AND CONCHES, SLAKKEN)
STYLOMMATOPHORA
Achatinellidae - Oahu tree snails (Oahu boomslakken)
Achatinella spp. (alle leden van de familie)  

STYLOMMATOPHORA
Camaenidae - Green tree snail (Groene boomslakken)
  Papustyla pulcherrima

MESOGASTROPODA
Strombidae
  Strombus gigas - Queen conch

Strombus gigas © J.A. Buijse

Aan deze pagina kunnen geen rechten worden ontleend. Voor de actuele lijst raden wij u aan de website van de CITES-conventie te raadplegen of contact op te nemen met het Ministerie van LNV.

Ministerie van LNV
tel. 0800 2233322


[ naar boven ]


www.spirula.nl   Laatst gewijzigd: 5 oktober 2010